maandag 4 mei 2026

LÁZÁR van Nelio Biedermann


 Leuke ervaring: ik beluisterde bovenstaand boek ononderbroken, bijna acht uur lang. Zó jong nog, 22 jaar, Zwitser en telg uit een ooit rijke adellijke Hongaarse familie; zijn grootouders zijn naar Zürich gevlucht. En daar gaat zijn boek ook over: de familie Lázár. Het begint in het begin van de 20ste eeuw en het gaat via de eerste en tweede Wereldoorlog, naar de overname van de communisten en het huidige regime. Het perspectief blijft persoonlijk, dichtbij de gevoelens van de familieleden.
Zelf zegt hij dat het boek beïnvloed is door Buddenbrooks van Thomas Mann, Op Zoek naar de Verloren Tijd van Marcel Proust en Radetzky Mars van Joseph Roth. 
Als je hiervan houdt, vind je mijn boek wellicht ook aardig, zegt hij.
Welnu de eerste twee slorpten mij ooit helemaal op, dus dit wilde ik ook mee maken. 
Héél goed geschreven. Er zit een ‘magisch realistisch’ element in, zo word het genoemd; het oude familiekasteel staat in een bos en dat bos is als een aanwezigheid die ook bedwelmt, betovert, duizelig maakt en laat verdwalen, bijvoorbeeld. Ik zou zeggen: in de familie is er een lijntje krankzinnigheid.
Zíj́n familie dus: veel scènes zijn aan hem vertelde anekdotes. Maar toen hij besloot er een boek van te maken, bleek hij toch veel research te moeten gaan plegen. Op zijn 16 e was hij er al aan begonnen en het boek heeft vijf eerdere versies gekend.
Hij is dus ineens een internationale literaire ster. Terecht. Met zijn pony-kapsel en zijn ketting op zijn t-shirt ziet hij eruit als een jongere die bij een wijkcentrum zou kunnen hangen.
Ik kwam op het boek omdat Patti Smith het in Amerika aanprijst, ze hebben elkaar ook ontmoet en op Insta zegt ze dat het meteen aanvoelde alsof ze oude vrienden van elkaar waren. 
Tot mijn verassing was het dus verkrijgbaar in de online-bieb, terwijl het maar pas in het Nederlands vertaald is.


Het grootste gedeelte luisterde ik in mijn kas-tentje, terwijl het regende. Dit vergrootte de concentratie.