Rivierenlandschap. Klooster Sint Agatha

 

Dit is een ode aan broeder Janus die mij ooit in het klooster in Velp-Grave de dahlia’s leerde dieven. Hij was zeer rücksichtslos. Alles, elke knop of al ontluikende bloem rondom die éne grote, álles moest weg. Ten bate van die éne grote, die wel vier vuisten bij elkaar, zó groot, kon worden, en menshoog met een bijna onbreekbare stengel. Ik vond het soms jammer, en nam de afgebroken steeltjes met knoppen en bloemen dan mee naar mijn kamer en zette ze op water. ‘Nu weet je hoe het moet, voor als ik er niet meer ben’, zei hij. 

Ach, broeder Janus…die ook zo duidelijk vond dat de kloostertuin géén moestuin mocht worden. Daar is die tuin niet voor bedoeld, zei hij eenvoudigweg. Er stonden oude appelbomen, notenbomen, kersenbomen, aalbessen en kruisbessen, maar dat was wat anders dan daar groenten gaan kweken. 

Nú denk ik ineens dat die bomen en struiken daar alle seizoenen bleven, jaar in, jaar uit; je kon genieten van bloesem en de vruchten en dat dit iets héél anders is, dan de relatief snelle groei en oogst van groenten. 

En misschien was dat ook zo met de dahlia’s: Het gaat niet om de hoeveelheid, maar om die Ene machtige grote…wellicht zoals er ook uiteindelijk alleen maar die Ene is, die hij God noemde. Het dagelijks koorgebed vond hij vaak ook sleur, maar hij was van de vroege ochtend tot in de schemering bezig in de tuin.

Er wonen nu ook leken in het klooster van Sint Agatha en er is een groot kerkelijk archief. Een sfeervolle plek op een prachtige locatie, vlakbij de rivier.

Ja, het rivierengebied met het omliggende land; we waren het eens dat dit toch wel het mooiste Nederlandse landschap is.

En er zijn kleine strandjes en zomaar zo’n dikke oude boom, waar de boer dan met respect de mais omheen plant, en er is ook een oud Romeins fort.

Bloedmaan

 Het vervult me toch ook met iets van ontzag: Bloedmaan; dan kijk je dus naar de maan die door de schaduw van de aarde roodachtig wordt. Die schaduw verschuift dan weer langzaam en dan zie je weer het gewone licht van de maan. Dat je dus kijkt naar de schaduw van die aardbol waar je je zelf op bevindt en dat je nu dus kunt waarnemen dat deze beweegt tussen de maan en de zon… we zijn helemaal niks in dat grote heelal…De camera van de IPad geeft méér rood-oranje dan het blote eigen oog ziet. 

Door New York, ben ik gewend geraakt om in lagen te kijken. Daar zie je in één beeld bijvoorbeeld in de verte de auto’s over de ringweg, mensen lopen op een brug, vlakbij een vogeltje, mensen die rommelen en interacteren, met een hond voorbij lopen. 

Dus hier zie ik ineens: heel hard waaiende bloemen op hun stengels, met daarachter in de verte koeien die grazen, het ontluikend groen van worteltjes en daarachter in één lijn kipjes die tokken, de grond bezaaid met oude en nieuwe eikeltjes en tegelijk die kip die kijkt naar het tempelachtig bouwwerkje, gemaakt van opgestapeld servies met aarde en takjes ertussen. 

Door New York kijk ik eigenlijk scherper en intenser. En alles is telkens een momentopname, de scènes veranderen razendsnel in iets anders.

De maan staat nu weer in eigen volle glorie te schijnen, het kraterlandschap is nu duidelijk

te zien en de aarde is dus gepasseerd.

Top!

 De volle maan zien opkomen en genieten van haar helder schijnsel, totdat ik toch naar binnen ga, want de muggen steken dwars door mijn kleren heen.

Ja, New York is voor mij een toplocatie, maar hier is het ook top! Joep, de kat zat even tevreden als ik zelf van de ochtendzon, de rust en het groen te genieten.

Het wordt hier later donker dan in New York, dus ik zat in de avond met de witte koeien die voorbij kwamen, mijn maaltijdje te verorberen.

Voor NewYorkaanse ogen, die nog dichtbij mij zijn, is dit een gedroomde plek, een andere planeet.

Om in alle rust, zonder een mens om je heen, de avondschemering door het struikgewas te zien: Top!

Vertragen in de moestuin

 Zo, dit is ook weer leuk. Joep op schoot, allebei schuilen voor het regenbuitje.

Zóveel groen en kleurrijke gewassen  in al die vormen om mij heen, na de Big City.

Met je handen in de aarde, eikels en dor blad weghalen en puur voor je eigen esthetiek even met een hark, zoals in een zentuin.

S’ochtends na het ontwaken dat lief miauwen naar je als ochtendgroet en ongeneerd kroelen.

O, de zon gaat weer schijnen, weer naar buiten!

Dit alles op éėn dag ( de laatste)

 

 Een jaar geleden snapte ik de werkzaamheden niet rondom de palen. Nu zie ik dat daar ‘plantenbakken’ op zijn gezet.

 

Midden op de Brooklyn Bridge een petje gekocht. Van de enige verkoper aldaar. Het is toch nog verboden, dus. Een vrouw kwam hem waarschuwen dat er politie in de buurt was. Razendsnel pakte hij alles in.

Afdalend vanaf de brug, de weg naar Chinatown. Toevallig kwam ik langs Freemans Alley, het straatje met de meeste graffiti; toeristische bezienswaardigheid.

Elizabeth Street Garden. Tegenover mij kwam een jongen zitten met een hond met een grote kop en heel korte poten, toen hij weer opstond en weg wandelde, zag ik dat hij delfde soort proporties had.

Eend eten aan, gewoontedier als ik ben, dezelfde tafel, door Little Italy dat zich aan het optuigen was voor het aankomende feest van twee weken; vorig jaar meegemaakt.

Een schoenenwinkel in Soho, met schoenen die ik allemaal wel zou kunnen kopen, als ik een andersoortig leven had. 

Stonewall In; Christopher Street.

9/11 in New York

Ik keek naar de herhaling van Zomergasten met Femke Halsema. David Bowie die America zingt, een maand na de aanval op de Twin Towers in Concert for New York City. Femke wijdt daarna uit hoe 9/11 de geschiedenis heeft veranderd en de Islam in onze samenleving en in haar stad een vreemde eend in de bijt is geworden.

Zo is het niet in NYC zelf. Er is nu een grote kans dat deze een islamitische burgemeester krijgt.

Het laatste weekend dat ik er was, had hij een treasure-hunt georganiseerd, een soort speurtocht door heel New York heen. Meer dan 4000 mensen , vooral jonge New Yorkers,  deden mee en liepen achter elkaar door de vijf boroughs op zoek naar de vragen die hij via Social Media gaf. En bij de finishlijn was hij zelf aanwezig. Die jonge generatie gaat meestal niet naar de stembus en hij zei daarover: ze zijn gewend aan het hoge voorzieningenniveau in New York, ze realiseren zich niet dat dit ook zomaar kan veranderen. Hij is ook de eerste kandidaat die zich zomaar laat interviewen in een park en op straat in alle wijken. Overal is hij te vinden, ook bij demonstraties en parades. Hij wijst op de armoede die er in NY ook is en hij wil de bus gratis maken en alle huren bevriezen. Dat hij Islamitisch is, is totaal geen onderwerp van gesprek.

Dan is Nederland toch wel een ‘achterlijk land’, om in termen van Wilders te spreken.

In de vertolking van dit lied zit zowel weemoed als hoop en dat hoor je ook in de reactie van de New Yorkers, het aanzwellend gejuich bij : All come to look for America. Al het verdriet nog vers, de puinhopen smeulen nog (dat zal honderd dagen duren) en tóch: het symbool van de stad is het Vrijheidsbeeld en de toren die verrezen is op de plek van de Twin Towers heet Freedom Tower. Twee symbolen van vrijheid die de vitaliteit van de stad aangeven.

Men zegt dat 9/11 alle inwoners van de stad uiteindelijk ook met elkaar verbonden heeft. Er waren  immers slachtoffers in alle lagen van de bevolking, met nationaliteiten uit 92 landen, zoveel culturen en religies die zichtbaar werden in het gezamenlijke rouwen. In alle wijken waar ik gewandeld heb en langs de brandweer kwam, waren er plakkaten van omgekomen brandweerlieden. Ik stelde me dat voor: dat alle brandweer door de hele stad werd opgeroepen en is toegesneld, om uiteindelijk onwetend dat deze torens zouden vallen, zijn omgekomen, om anderen te willen redden. Hoe heel NY ontredderd was, geteisterd, een gat van verwoesting, dreiging en onheil midden in het hart.

Vorig jaar was ik er, op 9/11  en tot heel laat in de avond krioelde het van New Yorkers die bloemen kwamen brengen bij het monument, terwijl de twee lichtkolommen boven de stad uitrezen.

Na 9/11 is er ook het bewustzijn gekomen dat er in de stad véél meer openbare ontmoetingsplaatsen moesten komen, méér groen, méér ruimte voor ontspanning. En dat is het New York dat ik heb leren kennen. De coronapandemie heeft dit bewustzijn nog eens versterkt. Dus New York bouwt dóór met overal waar het kan, voetgangers en fietsers de ruimte te geven. Je mag er door rood licht lopen en elke keer dat een auto Manhattan binnenkomt, moet deze 15 dollar aan tol betalen.( Ongeveer 45% van de New Yorkers heeft een auto.) Nieuwe stoeltjes, nieuwe speeltuinen, nieuwe toegankelijke parkjes en groen, nieuwe ligbanken: in één jaar tijd zag ik zelf alweer verandering en verbetering.

Weer Thuis

Via mijn stadstuin, de appels bijna rijp voor de pluk,

naar het bos en de heerlijkheid om weer het geritsel van blad te horen en

de sporen van wilde zwijnen langs het pad,

om weer aan te komen in mijn bostuintje, 

de wind die door de bomen waait

 hallo eik 

en de stilte.