Vandaag in Trouw een behartigenswaardig essay van Stevo Akkerman, jammer wel van de zoetige natuurfoto’s die vanzelf waaiende en vliegende vrijheid suggereren met de standvastige koepel van een moskee in het midden, terwijl de kern van zijn verhaal is dat ménsen samen in vrijheid kunnen leven, wanneer ze elkaar de vrijheid gunnen: ‘Het denken is vrij’. Hij geeft een scherpe analyse omtrent Yesilgöz en de leegte van de VVD.
Terwijl ik het lees denk ik ook hoever Nederland achterloopt in verhouding met New York. Deze stad na 9/11, koos een islamitische burgemeester; uit het weefsel dat een samenleving is, vormen niet herkomst of religie en godsdienst een dominant patroon, maar de wijze waarop men met verschillen omgaat en wat je ermee doét. Dat hij moslim is, telt niet, hij zwoor de eed gewoon op de Koran en niet op de Bijbel, klaar, een te verwaarlozen gegeven. Rechts en extreem rechts zien daarin natuurlijk een bewijs dat de Islam aan het oprukken is, als een wolf in schaapskleren.
Mamdani bezocht gisteren de herdenking van de slachtoffers van 7 Oktober, waar alle namen van de joodse slachtoffers werden voorgelezen. Er was protest en boegeroep, notoabene uit zijn eigen achterban; een grote demonstratie Pro Palestina was vertrokken vanaf City Hall en sommigen liepen door naar Union Square, waar de herdenking was. Deze vinden hem een verrader.
Maar Mamdani laat zien in zijn wijze van handelen, dat elkaar veroordelen en elkaar de maat nemen, een samenleving laat afbrokkelen, het enige wat werkt is empathie; mededogen voor elkaar. Tevoren gaf hij een verklaring, die ook een aansporing is:
Dit is taal vanuit het hart, reikend naar een ieder met pijn, articulerend dat een ieder verlangt naar menselijke waardigheid en vrijheid.
De palestijnse journalist Plestia Alaqad, die op Insta dagelijks verslag heeft gedaan van de eerst tijd na 7 october en uiteindelijk Gaza heeft verlaten, vertelt nog eens hoezeer vóór 7 October, Gaza een levende gevangenis was met veel beperkingen en dreiging.
Ja, er was de vreselijke aanslag van Hamas, en ja, er is een genocide gaande in Gaza, het is er beide en aan beide zijde lijden mensen.
Zowel de Rode Lijn achtige demonstraties, die wekelijks op datzelfde Union Square plaatsvindt, waar nu dus de herdenking was van de slachtoffers van Hamas en waar ook Joden meelopen, als de poging in Israël zelf om Joodse en Palestijnse studenten op te leiden, op weg naar een andersoortige toekomst zijn noodzakelijk.
Ik weet niet of het helpt om met sterke woorden je afschuw te uiten over de aanwezigheid van Hamas steunbetuigingen op de Dam in Amsterdam, zoals de burgemeester dat deed.
‘Je kunt de vrijheid niet beschermen, door de vrijheid te bevriezen’ is de titel van het essay in de krant.
Woorden als ‘verschrikkelijk’ en ‘onsmakelijk’ en tegelijk eigenlijk zeggen dat je machteloos bent omdat er nu eenmaal ‘vrijheid van meningsuiting’ is, helpen niet richting een klimaat van ontdooiing…
Do the right thing, is het motto van Spike Lee, in de context van segregatie… Alleen woorden en daden van warmte en mededogen, strijdbaar en alert, weven een weefsel waar vrijheid voor een ieder een zichtbaar patroon wordt. Maar de weg daarheen is lang en moeizaam…
