woensdag 18 mei 2016

Familieplek

Wat was het een bijzondere dag. Met Moeder en Zusje naar onze oude familieplek in de Hoge Veluwe. Vroeger... Toen gingen we in de weekenden, wanneer het mooi weer was, met de wagen vol geladen naar de Hoge Veluwe. Daar had de familie een jaarabonnement op. Geldig met twee kinderen, dus de anderen moesten bij de ingang duiken, onder een dekentje in de kattenbak.

Binnen, kwamen we op de heenweg vaker een familie everzwijn tegen. Die waren toen heel tam, ze scharrelden langs de kant van de weg, met  mooie glanzend gekamde donkerbruine vachten en de jonkies, lichtbruin met spikkeltjes. We reden naar die ene plek, en maar hopen dat die nog niet bezet was, en meestal was dat niet zo. Een hellende zandverstuiving met dennenbomen eromheen.|

Onderaan werd de Simca-stationcar geparkeerd, het picknicktafeltje, de bodem van de kattenbak, werd uitgeklapt, de tassen met boeken en broodjes, de kleden en de scheppen werden eruitgehaald, de campingstoeltjes uitgeklapt en de dag kon beginnen.

Zo slim verzonnen, denk ik nu, door die ouders van mij. Ze hielden zelf erg van lezen. Ik herinner me op zaterdag in de stad bij het winkelen, dat die standaard in Kloosterman, de boekhandel, eindigde en wij, de kinderen naar de kinderafdeling werden gestuurd. Het wachten tot ze klaar waren duurde eeuwen. De kinderafdeling was nog niet zo'n belevingsruimte als dat het nu is: er waren maar enkele schappen met  kinderboeken en die kende je ondertussen wel. Daar kochten ze dus hun leesvoer voor de Hoge Veluwe.

Konden ze de hele dag rustig in de schaduw van een grote dennenboom met overhangende takken lezen, terwijl hun kinderen zich in die levensgrote zandbak vermaakten. Ach, de tijdsbeleving van een kind... urenlang met scheppen in de weer, takken zoeken, kuilen graven, hutten bouwen. Alleen maar af en toe naar beneden rennen voor wat limonade en een broodje. Heel soms ging ik languit liggen op de paarse deken en keek ik naar de luchten, herinner ik me. Volgens mij las ik zelf dan niet.

Daar waren we nu. De zandverstuiving is helemaal begroeid geworden, de grote dennenboom leek kleiner, maar Zusje kon er nog met hetzelfde gemak als vroeger in klimmen. Moeder, met moeite, op het picknickkleed, we aten mijn zelfgebakken marmercake en crackers met Kip Samurai: een salade die ik onlangs ontdekt had en die moeder ook zeer goed beviel: die wilde ze ook voor het inwijdingsfeestje van haar nieuwe woonplek met de familie de volgende dag.

Vroeger gingen we reeën zoeken bij zonsondergang bij het bosje van Staf en met een tekening daarvan won ik er ooit een tweede prijs,  nu kwamen we tijdens het rondtoeren op de terugweg zomaar families reeën en everzwijnen tegen. We bewonderden ze als vanouds en maakten heel veel foto's. Dat doet men tegenwoordig, vroeger niet.

donderdag 12 mei 2016

Zooitje

Het heeft het landelijk nieuws gehaald: een schietpartij met twee doden in een café, in mijn stad. Marokkanen, waren het. Dat hoort al bijna bij die bevolkingsgroep: troubleshooters. Maar nu blijken de daders twee Nederlandse jongens die hier om de hoek wonen. Het was het gespreksonderwerp, vanmiddag in het Wijkcentrum. 'Wat een zooitje', is de teneur. Ik zag de moeder steeds voor me, een kwetsbare vrouw, die hier héél even maar, aan fitness kwam doen.

Je zou soms willen dat er overal wat minder zooi was...in menselijke contacten, op huis-tuin-en keuken nivo. Maar  ook achter de misvormingen op het stads- en uiteindelijk wereldtoneel zitten dezelfde menselijke contacten. Wat moet zo'n moeder met twee zonen, die al van jongs af aan niet in de hand waren te houden? Het begon met eenvoudige fietsdiefstallen en nu is het geeindigd in een moordpartij.

Onmacht, heet dat dan: over alles wat niet gaat zoals je zou willen, wensen, dromen, verlangen.Je kunt een ander niet veranderen, de invloed die je hebt is heel erg klein, juist als je indruk wilt maken, dan mislukt dat.

Liefde? Helpt dat? ...Nee, ik geloof het niet: die gaat de eigen wegen... De moeder van deze twee jongens leek mij een zachte vrouw, die niet opgewassen was tegen haar zoons. Hard zijn, moet je kunnen. Maar of dat geholpen had tegen 'het zooitje'? De invloed van genen en aanleg is waarschijnlijk groter dan die van opvoeding en omgeving.

Wat een zooitje: dat is zo'n teneur, waar degene die het zegt, daar toch net wat afstand van heeft kunnen nemen. Midden in de ellende, ontglippen je andere woorden. Of geen woorden. Ik las gisterenavond en vanochtend, in één ruk De Literaire Kring uit, van, toen nog Marjolijn Februari. Wat een zooitje: nu op het nivo van de witteboordencriminaliteit.

Je kunt niks anders dan in je eigen kleine kring, geduld te oefenen. En mededogen. En altijd zien dat er op een klein oppervlak van alles tegelijk gebeurd, Met Koningsdag heeft iemand hier een lintje gekregen, een Marokkaan, die een paar straten verder dan die jongens woont, dat was toen het gesprek van de dag.

Voor het eerst heb ik zo'n lintje nu dus in het echt, van nabij zien liggen in het mooie doosje. Als je dood gaat, dan moet de familie het aan de staat teruggeven. Dat vind ik nou eigenlijk onbegrijpelijk. Ik koppel het aan Nederlandse zuinigheid. Ik zou dat  bijna 'een zooitje' kunnen noemen.

woensdag 11 mei 2016

Hilarion

In de krant stond dat boekhandel Hilarion , de spiri-boekhandel van Nijmegen na 37 jaar de deuren sluit. 'Slachtoffer' van het eigen succes: elke gewone boekhandel heeft nu kasten vol spiri-boeken: spiritualiteit is gemeengoed geworden, terwijl dat vroeger wel anders was.

Ik herinner me het nog zó goed: ik studeerde al theologie en toen kwam daar het bericht van deze boekhandel. Er hing iets omheen van iets dat half verboden was; waarschijnlijk toch ook vanuit de theologische kringen waar ik in verkeerde. Er hing iets om heen dat het met hekserij en met occulte zaken van doen had, daar kwam je niet.

Ja, ik dus wel meteen. En was ook meteen zeer aangenaam verrasd: daar waren gewoon de boeken van Carlos Castenada te koop, iemand die visioenen had in de woestijn met gebruik van Peyote. En er waren boeken uit het boeddhisme verkrijgbaar: iets waar ik tevoren alleen maar in Amsterdam voor terecht kon.

Na Hilarion verschenen er meer van dit soort winkels, zoals De Wijze Kater in Utrecht. Misschien bestond die er wel eerder, maar ik heb deze pas veel later ontdekt. Ook toen de gewone boekhandels spiri-boeken gingen verkopen, had Hilarion voor, dat de sortering heel uitgebreid  was. Niet alleen de meer populair new-age-achtige dingen stonden er in de schappen, maar ook alle belangrijke vertegenwoordigers uit de christelijke mystiek.

Toen gingen ze ook ineens al die andere dingen erbij verkopen: wierook en edelstenen en windvangers, en beeldjes uit allerlei tradities, meditatiekussens, gelukspoppetjes, mooie kaarten en kalenders en weet ik veel wat niet meer. Ik dacht toen al: oei... het idee in een gedegen, deskundige, gespecialiseerde  boekhandel te komen verdween. En ja: ook de 'zwaardere leeskost' verdween: Hilarion omarmde ineens àlles.

Ik kwam er zelf de laatste jaren nauwelijks meer: afgelopen november voor het laatst:Om goede wierook te kopen voor Nichtje L. die haar kamer wilde laten geuren. De boekhandel was nog meer een belevingswinkel geworden. Jammer. Ik vermoed dat Hilarion overlevingskansen had gehad, als het had gekozen uit de hele bonte wereld die er aan geestesgroei wordt aangeboden. Geen sfeer van een kermis, maar meer die van een kapel.

dinsdag 10 mei 2016

Mogelijkheden van zijn

Nou ja. Kom ik naar het Wijkcentrum voor Zumba en dan zie ik niemand verschijnen. Dan schrijf ik maar snel een blogje. Het is voor mij kennelijk de tijd om de dingen maar te laten gebeuren en mee te drijven op de stromingen waardoor ik gedragen wordt. Of het nu draaikolkjes zijn, milde wateren, onverwachte koude spetters.

Een paar dagen geleden liep ik vanaf Hilversum naar Zonnestraal: dat was een oud sanatorium, een heel markant wit gebouw met veel glas en nu is het, alleen in het weekend, een brasserie en artists in residence hadden er een schildersexpositie van de nu kale en lege ruimtes. Dat je daar dan vroeger naar toe kon met je tbc om te herstellen, in een piepklein kamertje met open deuren naar de frisse lucht, je dagen doorbracht met in-en-uit geschoven te worden: met bed en al iedereen naar buiten, zoals je ladekasten opentrekt en 's avonds weer naar binnen. Dat is ook zo'n beeld van het leven dat met jou en zonder jou de eigen gang gaat...

Daar naar toe wandelen, door bosrijke villawijken, over glooiende heide met bloeiende brem is een soort van ervaring die daar weer tegenover staat: zomaar zwervend wandelen maar wel naar een doel, elke stap een ander uitzichtje, de ruimte om je heen verkennen, een afstand  afleggen, ergens aankomen.

En dan heb je nog: van het één in het ander vallen, zoals ik vanochtend had, in een onbekend Wijkcentrum: allerlei sleutels niet  kunnen vinden en instant-oplossingen verzinnen om toch verder te kunnen, op zoek met een bezoeker naar een zaal, met een monteur naar de alarminstallaties, van het één in het ander raken en er lol in hebben als er weer een hobbeltje overwonnen was.

En dan vanmiddag bij de leesgroep in het klooster: elkaar spiegelen,  mijmeren en uitwisselen wat dat betekent om een spiegel voor elkaar te zijn, hoe je van de ene kant altijd een spiegel bent voor elkaar, maar dat dit niet betekent dat iedereen hetzelfde ziet.  Of dat iemand je sowieso waarneemt. Dat er ook een tere en broze kant aan is: het kan eng zijn om zelf degene te zijn waarin een ander zich wil spiegelen...

Dit is een raar blogje. Het gaat geloof ik, over verschillende wijzen van zijn en bewegen-door-de-tijd-heen. Ik beschouw het maar als de rek-strek-draai-spring bewegingen uit de Zumba. Zumba is ook een mooi beeld van een mogelijkheid van zijn: vrolijk worden van muziek en je ondanks de inspanning, of wellicht dankzij, je steeds lichter voelen: het leven dat dansbaar is.

zaterdag 7 mei 2016

Klompenroute

Wat heerlijk om weer in je t-shirt en een korte zomerbroek aan, te fietsen naar de bieb. Een koel windje waait door je kleren heen... mild makend, op alle fronten. Gisteren ook een heerlijk dag: met vriend E, na anderhalf jaar revalidatie zijnerzijds, eindelijk weer samen te kunnen wandelen: een rondgang van 11 kilometer, de Klompenroute bij Leuvensheim.

O! Wat is het toch een prachtige, prachtige lente!En dat komt ook door het koude weer tevoren. Langs oude boerderijen, de uiterwaarden bij de IJssel, door weilanden heen, onder  frisgroene hoge bomen, witte bosanemonen in verscholen laantjes: geweldig. Vriend E. heeft ook de kringloopwinkel ontdekt als zeer goedkope schattenvinder en nu schalden in de auto, de Nederlandse levensliederen die ik door de wekelijkse kaartavonden goed ken. Tegelijk is het zo lekker camp: ' O, kleine, kleine jongen...'

Ondertussen in mijn tuintje, nieuwe natuurbelevingen: als ik in het donker thuiskom, dan plonzen er allemaal kikkertjes vanaf de rand tussen de planten, het water in. Plons, plons, plons, blub, blub. Zoveel kikkers heb ik nog nooit gehad. De oude padden lijken verdwenen. Boven op mijn provisorisch gemaakte afdakje, waar de klimop overheen is gaan groeien, heeft zich een merelpaar gevestigd. Tijdens mijn ontbijt buiten, scharrelen ze rondom mijn voeten en gisterennacht bij kaarslicht hoor ik ze tjirpend piepen: dan zie ik ze als het ware in hun nestje liggen, en zich tevreden omdraaien.

Bij stromende regen zag ik een volkomen traditionele rolverdeling, zou je kunnen zeggen. Mannetjes merel hipte in de tuin op zoek naar eten en regenwormen en vrouwtje zat onder het tentzeil van mijn afdakje alleen maar rond te kijken te wachten tot haar wat werd toegestopt.

Vanuit mijn slaapkamerraam zie ik in de ochtend de musjes als kolibries met hun vleugels trillen, alvorens ze de bruidssluier in duiken en soms blijven ze hangen aan een krullende tak daarvan. Wanneer ik laat op de middag kom aanfietsen vanuit het parkachtige plantsoen, dan hoor ik vanuit mijn geheel begroeide hoekhuis een en al vogelgezang. Dan voelt het alsof ik een paradijsje betreedt, als ik mijn eigengemaakte hek van bamboestengels, oud gaas,touw en aan elkaar gestrikte oude sjaals, open schuif. Ik doe mijn plastic klompen-crocs aan en ben dan alleen maar domweg gelukkig

woensdag 4 mei 2016

Slow down

Gisterenavond een uur lang in mijn zitbadje in het warme schuimende water doorgebracht. Dat was lang geleden; deze winter had ik die behoefte niet zo. Maar na het vermoeiende afgelopen weekende, was dit ineens dát wat ik moest doen. Ik snap ineens iets van de ervaring dat 'je lichaam als het ware op hol' kan slaan en dat je dan in een vicieuze cirkel naar beneden terecht kan komen.

In mijn geval dronk ik, per toeval, vlak na de eerste inspannende verhuisdag, twee glazen wijn. Ik stortte als het ware bij de boekenclub in en liet me verwennen met een heerlijk gekookte maaltijd en de wijn, 'ter ontspanning'. Dat dénk je dan daarbij: Vooruit, doe nog maar een glaasje, ik heb dat wel verdiend. Maar die nacht kon ik nauwelijks slapen en de slaap was ook onrustig. Terwijl ik zo'n diepe, tevreden slaper ben...

De volgende dag, moesten we dóór: nog zo'n dag waar je lichaam niet tot ontspanning kon komen. Toen snapte ik de verleiding om dan te gaan denken, dat 's avonds een glaasje alcohol zou kunnen ontspannen. Maar dat is volkomen onzin. Alcohol is vooral een gifstof, dat het lichaam dus extra moet afbreken, heb ik ooit - voor  nota bene het diploma  horeca! - geleerd.

Ook de gedachtegangen  dat het je goed zou doen om lekker in te slapen, een goede nachtrust, en je daar dan dus op gespitst raakt, het daarom juist niet gebeurd, je daar van baalt enzovoort, ik heb daar nu in gelopen,  de afgelopen dagen. Het vreemde is, dat, terwijl je wéét dat je lichaam wat op hol is, je desondanks juist de neiging krijgt om nog meer te doen. Alsof je niet kan stoppen. En ik moest toevallig ook meer doen: een middag en een avonddienst in verschillende wijkcentra.

Alles bij elkaar dus een leerzame ervaring. Al die mensen tegen burn-out aan, die aan slapeloosheid leiden, die desondanks maar doorgaan... Ik kan me nu beter inleven dat het werkelijk wat van je vraagt om het niet alleen te zeggen, maar het ook te doen: SLOW DOWN! Dat is ook de titel van het liedje voor het Songfestival van Douw Bob. De komende dagen wordt het mooi weer en ben ik van plan om lichamelijk en geestelijk zoveel mogelijk te Zijn, en niet te Doen.

maandag 2 mei 2016

Schroeven, tillen, spierpijn

Een heel weekend lang achter elkaar tot in de avond, zonder een pauze, dingen versjouwd, uitgeruimd, schoongemaakt, in elkaar gesleuteld, verschoven, getild; gangen door, de keldergarage in, de bult weer omhoog, want het busje was te hoog om de parkeergarage in te kunnen, in en uit een lift  manoeuvreren, busje in gehesen, geschroefd, opnieuw ingericht: juist ja, dat zijn de WERKwoorden, die horen bij een verhuizing. Spierpijn op vreemde plekken en  's nachts niet in slaap kunnen komen van de adrenaline... maar het is gelukt!

Moeder verhuist van het hospice naar een appartement, met wel alle zorg die nodig kan zijn, maar ook met elke dag een ontbijtbuffet en het eten van een chefkok in de avond: dat zijn dan toch 'kwaliteitsmomenten' op een dag, als je lekker eten kunt waarderen, en dat doet Moeder.

Raar: dan verhuis je en dan roept dat ook herinneringen op van het inrichten van je eerste kamers: Naar Ikea voor een klerenkast en handdoekenkast, want de ingebouwde kasten kun je niet meenemen, het beroemde Ikea salontafeltje aanschaffen: want de heel grote met glasplaat en twee grote houten olifanten daaronder, die past niet meer. En een tv-tafel en ladenkastjes: want als die mee zou gaan, zou die bij nader inzien waarschijnlijk toch bij het vervoer uit elkaar gaan vallen.

Verrassend! Hoe uit de spullen her en der die uit het oude huis komen en de nieuw in elkaar gesleutelde, er toch een eenheid is ontstaan. Een oude Billy boekenkast op het oude adres uitgeruimd, een van de heel veel boekenkasten die er staan, en er bleken muizenkeutels op de planken te liggen.... Brrrr! riep Zusje, fijn dat ik die niet gedaan heb!!!, die dan toch best wel staat naast de nieuwe kasten. Een nieuwe zwarte slaapzitbank, die met de zijden blauwe en turquoise kussens erop wonderwel past bij de zwarte hoek-zitmeubels en de tafel.

En nu maar hopen dat Moeder het morgen ook mooi vindt en daar in De Sterrenschans, vroeger was het een schippersinternaat hoorde ik zaterdagavond van iemand die daar in de buurt woont,  een goede tijd zal beleven.

Tussen door viel me de meditatietekst voor deze ochtend in:
Elke ochtend
wanneer ik wakker word
een nieuw begin
ik voel mijn hartslag
volg mijn ademhaling
en ik sta op:
de wereld tegemoet
alles en allen
uit één.